Martin Halliwell kent zijn zaken. Hij is partner bij NewSpace Capital en voormalig CTO van SES. Hij heeft gezien hoe deze ruimte druk werd. Nu explodeert het.
We hebben daar momenteel ongeveer 16.000 satellieten. Dat is een hoop metaal en silicium dat rond de aarde zoemt. Maar de cijfers zullen wild worden. Marktinformatiebureau Novaspace zegt dat we de komende tien jaar naar 43.000 lanceringen kijken. Goldman Sachs? Ze denken dat alleen al in slechts vijf jaar 70.000 satellieten in een lage baan om de aarde (LEO) het luchtruim zouden kunnen bereiken.
Het exacte aantal doet er niet toe. Waar het om gaat is de schaal.
Deze sterrenbeelden groeien. En ze worden te groot voor mensen om met de hand te beheren.
Waarom satellieten AI-verwerking aan boord nodig hebben
Vanaf een grondstation kun je een tiental satellieten bekijken. Je kunt er zelfs honderd aan als je echt goed bent. Maar duizenden? Vergeet het.
Een netwerk van deze omvang moet dingen onmiddellijk doen. Deel gegevens. Voorkom dat u tegen zichzelf botst. Reageer op plotselinge verschuivingen in de vraag van klanten. Los technische problemen op terwijl u met een snelheid van 27.000 kilometer per uur rijdt. Mensen zijn te langzaam. Alleen al de latentie zou het systeem kapot maken.
We hebben dus automatisering nodig. We hebben kunstmatige intelligentie nodig. Niet om mensen te vervangen, maar om de dingen die binnen enkele seconden gebeuren af te handelen. Satellieten zullen hun eigen gegevens in een baan om de aarde moeten verwerken, binnen strikte grenzen die door ons zijn vastgesteld.
Dit is verwerking aan boord van satellieten : de verschuiving van het verzenden van ruwe gegevens naar de aarde naar het nemen van beslissingen in de ruimte.
Neem aardobservatie. Op dit moment verzamelen deze satellieten enorme hoeveelheden beeldmateriaal. Weerpatronen. Gezondheid van het gewas. Rampzones. Emissies. Ze stralen het allemaal naar beneden. Grondteams maken het vervolgens schoon, sorteren en analyseren het voordat klanten het daadwerkelijk kunnen gebruiken. Dat is een knelpunt.
Als satellieten die gegevens in een baan om de aarde zouden kunnen opschonen, zouden ze alleen datgene terugsturen dat ertoe doet. Je bespaart kosten. U bespaart tijd. Ter verdediging? Snelheid wint oorlogen. Snellere data betekent snellere actie. Bovendien vermindert het de afhankelijkheid van grondstations, die kwetsbaar zijn voor aanvallen of eenvoudige verstoringen. De satelliet zelf wordt onderdeel van de veerkracht van het netwerk.
Dynamisch capaciteitsbeheer met AI
Satellieten zijn niet alleen camera’s of sensoren. Het zijn routers in de lucht.
En de vraag naar hun bandbreedte is chaotisch. Tijdens de spits piekt het boven steden. Tijdens pauzes verdwijnt het over de oceaan. Het is dringend nodig in rampgebieden of voor militaire operaties.
Een vaste straal die 24/7 op dezelfde plek gericht is, is inefficiënt. Het verspilt kracht. Het verspilt spectrum.
AI kan deze patronen bekijken. Het kan de verschuiving signaleren. Het kan stralen vrijwel in realtime heroriënteren. Het kan beslissen hoeveel stroom er in een balk boven een orkaangebied moet worden gestort versus een slaperig voorstedelijk gebied. Het is dynamisch. Het is responsief.
Dit betekent een beter gebruik van de beperkte middelen. Het satellietnetwerk wordt een slim nutsbedrijf, geen domme pijp.
Wie is verantwoordelijk als de AI een fout maakt?
Hier is het probleem.
De technologie is klaar. De natuurkunde werkt. De software bestaat. Maar de juridische en organisatorische kaders? Ze blijven steken in de jaren negentig.
De meeste wetten gaan ervan uit dat een mens aan het roer staat. Een bij naam genoemde persoon tekent af. Een bij naam genoemde persoon belt. Als er iets misgaat, weet u wie u moet aanklagen of ontslaan.
AI vervaagt die lijn.
Wat als een autonoom systeem een straal met hoge versterking op de verkeerde ontvanger richt? Wat als het een nabijgelegen satelliet verstoort? Wat als het fysieke schade veroorzaakt? Wie heeft de schuld?
De exploitant? De fabrikant? De softwareontwikkelaar?
Het is duister.
Exploitanten zijn voorzichtig. Ze laten AI graag zetten voorstellen. Ze zijn niet klaar om AI capaciteit te laten verplaatsen zonder menselijke goedkeuring. Nog niet.
De adoptie zal langzaam verlopen. Pijnlijk langzaam. We hebben duidelijke regels nodig. Grenzen. Wat kan de machine alleen? Wat heeft een menselijke duim op de weegschaal nodig? Zolang we daar geen antwoord op geven, zal de industrie aarzelen.
Ruimtevaartuigen ontwerpen met AI-hulp
AI is niet alleen voor vluchtoperaties. Het verandert de manier waarop we deze dingen bouwen.
Ingenieurs kunnen AI gebruiken om code te schrijven. Technische documenten doorzoeken op fouten uit het verleden. Om hypothesen sneller te testen dan een menselijk brein ooit zou kunnen. Het kan structurele ontwerpen voorstellen. Antenne-indelingen. Stroomconfiguraties.
Het genereert vroege concepten. Niet het eindproduct, maar een startpunt.
Dit verkort de ontwikkelingscycli. Verlaagt de kosten. Hiermee kunnen kleinere teams projecten uitvoeren waarvoor ooit legers ingenieurs nodig waren. Het gaat niet om het vervangen van vaardigheden. Het gaat over het ontlasten van de routine. Zodat de mensen zich kunnen concentreren op de veiligheid. Over de moeilijke problemen. Over innovatie.
Fabrieken zullen het ook gebruiken. Het opsporen van gebreken. Het voorspellen van onderhoudsbehoeften. De lijn in beweging houden.
Het vertrouwenstekort
Om dit te laten werken, hebben we vertrouwen nodig.
En vertrouwen vereist zekerheid.
Organisaties zullen hun gevoelige gegevens niet in publieke cloudmodellen invoeren als ze geen controle hebben over waar deze naartoe gaan. Ze hebben veilige, privéomgevingen nodig. Sterke cyberbeveiliging. Duidelijke toegangsregels. Gegevensscheiding.
Sommige modellen moeten mogelijk worden getraind binnen overheidsnetwerken. Op locatie. Waar de gegevens het gebouw nooit verlaten.
Technische beveiligingen zijn daar een onderdeel van. Maar de echte barrière is vertrouwen.
De industrie heeft betere normen nodig. Duidelijkere wettelijke aansprakelijkheid. Betrouwbare testprotocollen.
De technologie gaat met sprongen vooruit. De regelgeving? Ze kruipen.
AI zou volgend jaar klaar kunnen zijn om het stuur van satellietnetwerken over te nemen.
De vraag is of we dapper genoeg zijn – of voorzichtig genoeg – om het toe te laten.
